మన పత్రిక: అరుణాచల్ ప్రదేశ్ సరిహద్దు సమీపంలోని టిబెట్లో యార్లంగ్ త్సాంగ్పో నదిపై చైనా నిర్మిస్తున్న ప్రతిపాదిత మేడోగ్ జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టుపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. హిమాలయ ప్రాంతంలో ఇటీవల సంభవించిన మెరుపు వరదలు, కొండచరియలు విరిగిపడటం వంటి ఘటనల నేపథ్యంలో దిగువన ఉన్న భారత్లో నీటి భద్రత, వరద నిర్వహణపై ప్రశ్నలు రేకెత్తుతున్నాయి. ఈ నది భారత్లోకి ప్రవేశించిన తర్వాత అరుణాచల్ ప్రదేశ్లో సియాంగ్గా, ఆ తర్వాత బ్రహ్మపుత్రగా రూపాంతరం చెందుతుంది.
మేడోగ్ ప్రాజెక్టు వివరాలు
టిబెట్లో యార్లంగ్ త్సాంగ్పో నది మలుపు తిరిగే వ్యూహాత్మక ప్రాంతంలో చైనా ఈ భారీ ప్రాజెక్టును తలపెట్టింది. సుమారు 60,000 మెగావాట్ల విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యంతో ఈ జలవిద్యుత్ కేంద్రాన్ని రూపొందిస్తున్నారు. ఇది పూర్తయితే చైనాలోని ప్రసిద్ధ త్రీ గోర్జెస్ డ్యామ్ కంటే పెద్దదిగా మారే అవకాశం ఉందని, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ప్రాజెక్టుల్లో ఒకటిగా నిలుస్తుందని అంచనా వేస్తున్నారు. ఈ ప్రాజెక్టును 2033 నాటికి అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని చైనా లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నట్లు తెలుస్తోంది.
భారత్కు ఉన్న ప్రధాన ఆందోళనలు
భారత్ దిగువ భాగంలో ఉండటం వల్ల నదీ ప్రవాహంలో ఏవైనా పెద్ద మార్పులు వస్తే అరుణాచల్ ప్రదేశ్, అస్సాం రాష్ట్రాలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు. భారీ వర్షాల సమయంలో రిజర్వాయర్ల నుంచి హఠాత్తుగా నీటిని విడుదల చేస్తే ప్రమాదాలు జరిగే అవకాశముంది. అలాగే నదీ ప్రవాహం మారితే బ్రహ్మపుత్ర ఆధారిత వ్యవసాయం, పర్యావరణ వ్యవస్థలు ప్రభావితం కావచ్చు. భూకంపాలు ఎక్కువగా వచ్చే హిమాలయ ప్రాంతంలో ఇటువంటి భారీ నిర్మాణం చేపట్టడం ప్రమాదకరమని, ఏదైనా ప్రకృతి విపత్తు సంభవిస్తే తీవ్ర నష్టం వాటిల్లుతుందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
వ్యూహాత్మక అంశాలు, భారత ప్రణాళికలు
నదీ ఎగువ ప్రాంతం చైనా వద్ద ఉండటంతో, ఈ ప్రాజెక్టును నీటి ఆయుధంగా ఉపయోగించే అవకాశం ఉందన్న చర్చ నడుస్తోంది. అయితే ఈ ప్రాజెక్టు కేవలం విద్యుత్ ఉత్పత్తి, ఆర్థిక అభివృద్ధి కోసమేనని చైనా పేర్కొంటోంది. కాగా, చైనా చర్యల నేపథ్యంలో భారత్ కూడా అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని సియాంగ్ నదిపై సుమారు 11,000 మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో బహుళార్ధసాధక ప్రాజెక్టు నిర్మాణానికి ప్రణాళికలు వేస్తోంది. ఇరుదేశాల మధ్య సమగ్ర నీటి పంపిణీ ఒప్పందం లేకపోవడంతో, ఎగువన జరిగే పరిణామాల సమాచారాన్ని ఎప్పటికప్పుడు పంచుకోవాలని భారత్ కోరుతోంది.
Rajendar Degavath has three years of experience in content writing across education, employment, politics, technology, entertainment, and current affairs. He focuses on creating reliable, reader-friendly stories that explain important topics in simple language.